Inleiding
De gemeente Ommen wil een groene, duurzame en zelfstandige gemeente blijven waar het goed en veilig wonen is. Zij wil aan de eigen inwoners voldoende mogelijkheden bieden om zich te huisvesten. De aandacht gaat hierbij vooral uit naar jongeren, jonge gezinnen en ouderen. Dit om te voorkomen dat deze groepen de gemeente verlaten en de leefbaarheid en het voorzieningenniveau op het terrein van onderwijs, sport en cultuur onder druk komen te staan. Er moet worden geïnvesteerd in het behouden en versterken van de aantrekkingskracht van Ommen op deze groepen. Ter ondersteuning van het voorzieningenniveau en de lokale werkgelegenheid maakt de gemeente zich sterk om ook voldoende woningen te bouwen. De doelstelling voor het gemeentelijk woonbeleid is het vraag gestuurd huisvesten op basis van een evenwichtige leeftijdsopbouw.
Grondbeleid
Grondbeleid wordt mede ingezet om deze ambities invulling te geven. De gemeente hanteert sinds een aantal jaren het uitgangspunt van faciliterend grondbeleid. Dit betekent dat de gemeente zich niet meer actief op de grond- en vastgoedmarkt beweegt en initiatieven voor ruimtelijke ontwikkelingen zoveel als mogelijk bij de markt laat liggen. Uitzonderingen hierop zijn gemotiveerd mogelijk als:
- een sterke gemeentelijke regie belangrijk is voor het bereiken van de publieke doelen;
- er sprake is van ontwikkellocaties die van bijzondere strategische betekenis zijn voor een beleidsagenda(‘s);
- er sprake is van ontwikkellocaties die een grote winstpotentie bezit.
In die gevallen waar de gemeente kiest voor een actief grondbeleid moeten de risico’s op voorhand zijn in te schatten en te beheersen.
Meerjarenperspectief Grondexploitaties 2026 (MJP Grondexploitaties 2026)
Het MJP Grondexploitaties wordt u gelijktijdig met de begroting 2026 ter behandeling en vaststelling aangeboden. Deze handelwijze zorgt ervoor, dat de uitkomsten van het MJP Grondexploitaties 2026 die als input zijn gebruikt voor het opstellen van de gemeentebegroting 2026, op elkaar zijn afgestemd. In het MJP Grondexploitaties 2026 worden de actuele perspectieven van alle lopende grondexploitaties weergegeven. Op deze wijze ontstaat een actueel inzicht in het verloop van de grondexploitaties en het verwachte resultaat. Het MJP Grondexploitaties 2026 is daarmee een belangrijk sturingsinstrument voor afweging van besluitvorming rondom de gemeentelijke grondexploitaties.
In onderstaande tabel is een samenvatting van de resultaten per complex (grondexploitatie) weergegeven.
|
Samenvatting MJP 2026 |
Boekwaarde 1-1-2025 |
Resultaat Jaarrek. 2024 |
Resultaat MJP 2026 |
Resultaat Verschil |
|
Westflank, Ommen |
2.575 |
-3.237 |
-3.176 |
61 |
|
Erve Arrierflier, Ommen |
|
|
489 |
489 |
|
Vinkenbuurt |
|
|
41 |
41 |
|
De Vlierlanden Fase 1+2, Ommen |
-3.266 |
1.101 |
945 |
-156 |
|
De Rotbrink, Ommen |
1.985 |
287 |
283 |
-4 |
|
Haven Oost, Ommen |
3.386 |
-3.247 |
-4.140 |
-893 |
|
Van Alewijkstraat, Beerzerveld. |
404 |
-130 |
-91 |
39 |
|
Vlierlanden, Fase 3, Ommen |
|
|
2.323 |
2.323 |
|
Meerkoet, Ommen |
|
|
-31 |
-31 |
|
Totaal |
5.084 |
-5.226 |
-3.357 |
1.869 |
In het MJP Grondexploitaties 2026 komen de onderwerpen aan de orde die normaliter ook in deze paragraaf worden behandeld. Voor een nadere toelichting op de grondexploitaties en de totale grondportefeuille wordt verwezen naar het MJP Grondexploitaties 2026.
Het perspectief voor 2026 e.v.
De gemeente begeeft zich met de ontwikkeling van gronden op de vastgoedmarkt. Dit is een markt die zich de laatste jaren sterk positief heeft ontwikkeld, maar in 2023 is gekanteld. De bouwkosten zijn in dat jaar wederom fors gestegen en de marktwaarde van bestaande koopwoningen is gemiddeld genomen gedaald, waarna in het jaar 2024 vervolgens een stabilisatie plaats heeft gevonden (en inmiddels is de marktwaarde weer flink gestegen). In 2025 leven wij in een context waarin sprake is van stijgende lonen, groei van het aantal huishoudens en een lage werkloosheid én het achterblijven van de woningbouw. De Rabobank verwacht voor 2025 een stijging van de verkoopprijzen van gemiddeld 8.6%[1].
De toename van de marktwaarde lijkt, zoals gezegd, een direct gevolg van een sterke stijging van lonen en het achterblijven van de woningbouwproductie. De loonstijgingen resulteren in een hogere leencapaciteit, waardoor voor een woning meer betaald kan worden. Ondanks dit gegeven is de verwachting dat de bouw van nieuwe woningen in 2025 achterblijft. Dit is mede het gevolg van diverse factoren, waaronder een tekort aan bouwgronden, hoge bouwkosten, lange doorlooptijden bij procedures, stikstofproblematiek en een krappe arbeidsmarkt. Inmiddels weten wij ook dat de druk op de woningmarkt, ook in de regio van Ommen, niet opeens verdwijnt. De vraag naar de juiste, duurzame en betaalbare woningen zal aanblijven.